Κύριε Ἰησοῦ Χριστέ, Υἱὲ τοῦ Θεοῦ ἐλέησόν με - Ὑπεραγία Θεοτόκε, σῶσον ἡμᾶς
Η σημασία της αγαθής προαίρεσης στην Ορθόδοξη Παράδοση • Φιλούμενος - Ενάντια στην Νέα Τάξη Πραγμάτων
Ημερομηνία : 15 Μάιος 2021, 14:49


Πρόσφατα Θέματα

Tελευταία άρθρα του blog


Δημιουργία νέου θέματος Απάντηση στο θέμα  [ 10 δημοσιεύσεις ]  Μετάβαση στην σελίδα 1, 2  Επόμενο
Συγγραφέας Μήνυμα
 Θέμα δημοσίευσης: Η σημασία της αγαθής προαίρεσης στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 26 Σεπ 2015, 22:18 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post
Η σημασία της αγαθής προαίρεσης στην Ορθόδοξη Παράδοση




Ο κλάδος της επιστήμης που μελετάει την ανθρώπινη συμπεριφορά λέγεται ψυχολογία. Οι ψυχολόγοι ερευνούν θέματα όπως η αντίληψη, η νόηση, η προσοχή, η συγκίνηση, η φαινομενολογία, το κίνητρο, η λειτουργία του εγκεφάλου, η προσωπικότητα, η συμπεριφορά, και οι διαπροσωπικές σχέσεις.

Από Ορθόδοξης πλευράς όμως η επιστήμες της Δύσης παρουσιάζουν διαφορές οι οποίες καθιστούν την ψυχολογία αδύνατη να κατανοήσει την "κατά Θεό" Ορθόδοξη διδασκαλία.

Σε αυτό το θέμα θα εξετάσουμε πως ακριβώς ρυθμίζεται η ανθρώπινη σκέψη, εκλογή και συμπεριφορά σύμφωνα με την παράδοση που μας έχουν αφήσει οι Πατέρες της εκκλησίας μας.

Το προοδευτικό σχήμα που διδάσκει ο άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής, όπως έχουμε ήδη δει εδώ είναι Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση

http://panayiotistelevantos.blogspot.gr ... st_19.html

Θα επικεντρωθούμε λοιπόν στην σημασία της προαίρεσης


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  

pros

 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση : στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 26 Σεπ 2015, 22:23 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση : στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 26 Σεπ 2015, 22:49 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post
Ας δούμε μερικά λόγια του Μάξιμου Ομολογητή σχετικά με την Προαίρεση : http://ahdoni.blogspot.gr/p/blog-page.html

13. Το να υπάρχει πάντοτε ή όχι νοερή και λογική ουσία εξαρτάται από τη βούληση Εκείνου, που όλα τα δημιούργησε καλά. Το να είναι όμως τα δημιουργήματα αγαθά ή κακά κατά την προαίρεση, αυτό εξαρτάται από τη θέλησή τους.

25. Ο Θεός εκ φύσεως αγαθός και απαθής, όλους τους αγαπά εξίσου ως δημιουργήματά Του, αλλά τον ενάρετο τον δοξάζει επειδή αποκτά και την γνώση, ενώ τον κακό άνθρωπο, τον ελεεί λόγω της αγαθότητάς Του, και παιδεύοντάς τον σ’ αυτόν τον κόσμο, τον φέρνει σε μετάνοια και διόρθωση. Έτσι και ο καλοπροαίρετος και απαθής άνθρωπος, όλους τους ανθρώπους τους αγαπά εξίσου. Τον ενάρετο και για την ανθρώπινη φύση του, και για την καλή του προαίρεση. τον κακό τον ελεεί και σαν συνάνθρωπό του, και από συμπάθεια, επειδή ως ανόητος βαδίζει στο σκοτάδι.
32. Τρία πράγματα είναι εκείνα που μας παρακινούν στα καλά: τα φυσικά σπέρματα, οι άγιοι άγγελοι και η αγαθή προαίρεση. Φυσικά σπέρματα εννοώ το εξής: όταν αυτό που θέλομε να μας κάνουν οι άνθρωποι, το κάνομε κι εμείς σ’ αυτούς(45). ή όταν δούμε κανέναν σε στενοχώρια ή σε ανάγκη και εκ φύσεως τον ελεούμε. Οι άγιοι άγγελοι μάς παρακινούν όταν, βαδίζοντας για κάποιο καλό πράγμα, βρούμε βοήθεια καλή και προχωρήσομε. Και η αγαθή προαίρεση, όταν διακρίνομε το καλό από το κακό και προτιμούμε το καλό.
33. Τρία πάλι είναι εκείνα που μάς παρακινούν στα κακά: τα πάθη, οι δαίμονες και η κακή προαίρεση. Τα πάθη, όπως όταν επιθυμούμε κάτι παράλογο. όπως π.χ. ένα φαγητό όχι στον ορισμένο του καιρό ή χωρίς ανάγκη, ή γυναίκα όχι για σκοπό τεκνογονίας ή όχι τη νόμιμη σύζυγο. Κι ακόμα όταν θυμώνομε ή λυπούμαστε άδικα. π.χ. εναντίον εκείνου που μάς προξένησε ατιμία ή ζημία. Οι δαίμονες, όπως όταν καιροφυλακτούν να μας βρουν σε αμέλεια και τότε ξαφνικά μας επιτίθενται και κινούν εναντίον μας τα πιο πάνω πάθη και τα όμοια. Και η κακή προαίρεση, όπως όταν, ενώ ξέρομε το καλό, προτιμούμε το κακό.


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση : στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 26 Σεπ 2015, 23:05 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post
Η έννοια της προαίρεσης είναι πολύ σημαντική μέσα στην πίστη μας. Ας δούμε όμως τι λέει ο Βασίλειος ο Μέγας :

«Και Θεώ τοίνυν ου το ηναγκασμένον φίλον, αλλά το εξ αρετής κατορθούμενον. Αρετή δε εκ προαιρέσεως, και ουκ εξ ανάγκης γίνεται. Προαίρεσις δε των εφ' ημίν ήρτηται».

Δηλαδή:

«Ο Θεός δεν αγαπά αυτό που γίνεται αναγκαστικά αλλά αυτό που κατορθώνεται με την αρετή. Η δε αρετή επιτυγχάνεται με την ελεύθερη προαίρεση, κι όχι με τον εξαναγκασμό. Η ελεύθερη προαίρεση ανήκει σ' αυτά που εξαρτώνται από μας».

Τελικά η προαίρεση εξαρτάται από εμάς ή είναι κάτι που έχουμε "ἐκ κοιλίας μητρός" ;


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση : στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 27 Σεπ 2015, 13:37 
Φιλουμενάτος
Φιλουμενάτος
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 22 Νοέμ 2009, 21:16
Δημοσ.: 1282
Thanks:
Thanked:
time στο post
Φαντάζομαι και τα δυο.

Τι είναι η αγαθή προαίρεση; Γιατί κάποιος έχει κακή και κάποιος καλή προαίρεση; Παίζει ρόλο το περιβάλλον;


Προαίρεση θα πει, πρόθεση για κάτι. Θα πει, επιλέγω ελεύθερα, χωρίς καταναγκασμό, χωρίς καθοδήγηση, είναι αυτό που ο Ιερός Χρυσόστομος το ονομάζει «γνώμη». Η γνώμη αναφέρει, «αιτία γίνεται πάντων των αγαθών». Είναι δε τόσο μεγάλη η αξία της, κατά τον ίδιο, ώστε «Μάρτυρα, ουχί θάνατος ποιεί μόνον, αλλά και πρόθεσις», δηλαδή αυτός που έχει αγαθή πρόθεση και η αγάπη του στον Θεό ξεπερνάει κάθε όριο ώστε και την ζωή του να δώσει για Αυτόν, τότε είναι μάρτυρας εκ προθέσεως.
Επίσης μας λέει «Πανταχού η προαίρεσις αιτία, πανταχού η γνώμη κυρία», (ΕΠΕ 31, 82).
Δηλαδή σε ότι κάνουμε έχουμε την διάθεση (προαίρεση) αλλά αυτό που τελικά θα επιλέξουμε (γνώμη=απόφαση) θα είναι αυτό που θα διαχωρίσει και το αν η προαίρεση μας είναι καλή ή κακή.
Η αγαθή προαίρεση είναι φωλιασμένη στην καρδιά μας και είναι καρπός ΚΑΙ του προσωπικού μας αγώνα, αφού: Παλεύοντας με τις αδυναμίες και τα πάθη μας, έχοντας ταπείνωση και εμπιστοσύνη στον Θεό, συνεργεί και η Θεία Χάρη και η αγαθή προαίρεση αποκτά φυσικότητα. Μην ξεχνάμε ότι όλα τα καλά τα δίνει στον άνθρωπο η Θεία Χάρη. (π Πορφύριος)

Ο Μ. Βασίλειος μας λέει: “Θεώ τοίνυν ου το ηναγκασμένον φίλον, αλλά το εξ αρετής κατορθούμενον. Αρετή δε εκ προαιρέσεως και ουκ εξ ανάγκης γίνεται. Προαίρεσις δε των εφ’ ημίν ήρτηται, το δε εφ’ ημίν εστι το αυτεξούσιον”
Πολύ σημαντική αυτή η παρατήρηση, ότι ο Θεός δεν αγαπά ό,τι γίνεται αναγκαστικά. Επίσης, ο Μ. Βασίλειος παρατηρεί ότι η λογική κτίση είναι προαιρετική και έμπρακτος, ενώ η άλογη κτίση είναι απροαίρετη και ακίνητη. (Μητροπολίτης Ναυπάκτου Ιερόθεος)

Επίσης ο ίδιος λέει: “Ποιήσομεν ανθρωπον, Είπεν ό Θεός, κατ’ εικόνα και καθ’ όμοίωσιν. Το ένα, δηλαδή το κατ’ εικόνα, το ανάγουμε στην κτίση του Θεού, ενώ το άλλο, το καθ’ ομοίωσιν, να το επιτύχουμε με την καλή μας προαίρεση”.

Ενώ ο άγιος Δημήτριος του Ροστώβ λέγει:
“Με άφησε ο Θεός για ν’ αγωνισθώ να γίνω όμοιος μ’ Αυτόν.”
Έτσι λοιπόν, κατά την εικόνα είμαι λογικός, ενώ κατά την ομοιότητα είμαι χριστιανός.. Συνεπώς να γνωρίζουμε ότι το κατ’ εικόνα του Θεού είναι και στην ψυχή του απίστου ανθρώπου, ενώ το καθ’ ομοίωσιν είναι δυνατόν μόνον στους ενάρετους χριστιανούς. (γ.Ηλίε Κλεόπα)

Ο Άγιος Αντώνιος μας λέει: Η λογική ψυχή, μένοντας αμετακίνητη στην καλή προαίρεση (διάθεση), χαλιναγωγεί σαν τ’ αλόγα το θυμικό και το επιθυμητικό και νικώντας τα ακαταλόγιστα πάθη της, τα περισφίγγει και καταβάλλοντος τα στεφανώνεται και αξιώνεται να έχει κατοικία στους ουρανούς. Αυτό είναι έπαθλο νίκης και των κόπων, που λαμβάνει από τον Θεό που την έκτισε.
Η κακία είναι πάθος της ύλης (υλικό). Ο Θεός δεν είναι αίτιος της κακίας, άλλα τη γνώση και την επιστήμη και την ικανότητα να διακρίνουν το αγαθό και το κακό, καθώς και το αυτεξούσιον, τα έδωσε με το παραπάνω στους ανθρώπους. Εκείνη που γεννά τα πάθη της κακίας, είναι η αμέλεια και η οκνηρία των ανθρώπων. Γιατί ο Θεός είναι καθ’ ολοκληρίαν αναίτιος.
Εξ άλλου οι δαίμονες έγιναν πονηροί με δική τους προαίρεση γνώμης (εκλογή), όπως ακριβώς και οι περισσότεροι των ανθρώπων.
Ο Όσιος Ιωάννης ο Δαμασκηνός μας λέει ότι η προαίρεση ανήκει στις ζωτικές δυνάμεις της ψυχής:

(Από το «έκδοσις ακριβής της ορθοδόξου πίστεως» σε απόδοση του Αρχιμανδρίτη Δωρόθεου Πάπαρη τα παρακάτω αποσπάσματα)

Ζωτικές δυνάμεις της ψυχής, δηλαδή επιθυμητικές, είναι η βούληση και η προαίρεση.
Η βούληση είναι κάποια φυσική θέληση, δηλαδή φυσική και λογική επιθυμία κάποιου πράγματος. Υπάρχει, δηλαδή, μέσα στην ψυχή του ανθρώπου δύναμη της λογικής επιθυμίας. Όταν, λοιπόν, η λογική επιθυμία κινηθεί φυσικά προς κάποιο πράγμα, λέγεται βούληση·

Έπειτα, μετά από τη βούληση, ακολουθεί η έρευνα και η εξέταση. Και μετά απ’ αυτά, αν εξαρτάται από μας, ακολουθεί βουλή, δηλαδή απόφαση. Και «βουλή» είναι επιθυμία για να ερευνήσουμε αυτά που πρέπει να πράξουμε. Σκέφτεται, δηλαδή, κάποιος, αν πρέπει ν’ ασχοληθεί με την υπόθεση ή όχι.

Έπειτα σκέφτεται το καλύτερο, και αυτό λέγεται διάκριση. Στη συνέχεια, αποδέχεται και αγαπά αυτό που έκρινε με τη σκέψη του, και αυτό ονομάζεται συγκατάθεση.

Έπειτα, μετά την αποδοχή, έρχεται η προαίρεση, δηλαδή η επιλογή· προαίρεση δηλαδή είναι η εκλογή του ενός μεταξύ δύο πραγμάτων, να προτιμήσουμε αυτό αντί για το άλλο.

Κατόπιν, σπεύδει να το κάνει πράξη, και αυτό ονομάζεται ορμή. Έπειτα, εκπληρώνει την επιθυμία, και αυτό λέγεται χρήση. Τέλος, μετά τη χρήση, η επιθυμία σταματά.

(Ο άνθρωπος), λοιπόν, ελεύθερα επιθυμεί, ελεύθερα θέλει, ελεύθερα ερευνά και εξετάζει, ελεύθερα σκέφτεται, ελεύθερα διακρίνει, ελεύθερα παίρνει θέση απέναντι στα πράγματα, ελεύθερα εκλέγει, ελεύθερα σπεύδει (για εκπλήρωση των επιθυμιών) και ελεύθερα ενεργεί σ’ αυτά που είναι σύμφωνα με τη φύση του.

Το περιβάλλον που μεγαλώνουμε και ζούμε σαφώς παίζει πολύ μεγάλο ρόλο Οι Πατέρες της Εκκλησίας μας, δίνουν τεράστια σημασία στην χριστιανική διαπαιδαγώγηση των παιδιών από τους γονείς κυρίως με το παράδειγμα τους και με την προσευχή τους.
Παιδί που μικρό μπήκε κάτω από πετραχήλι έστω και μια φορά, είναι ευεργετημένο παρά μα πάρα πολύ. Όπως και να γυρίσουν τα πράγματα στην ζωή του όσο κι αν απομακρυνθεί από το θείο θέλημα η επιστροφή του είναι πολύ πιο εύκολη.

Ορθόδοξες Απαντήσεις, Ιούλιος 2007


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση : στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 27 Σεπ 2015, 14:16 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Θέληση-βουλή-γνώμη-προαίρεση : στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 27 Σεπ 2015, 19:10 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Η σημασία της αγαθής προαίρεσης στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 27 Σεπ 2015, 19:46 
Συντονιστής
Συντονιστής
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 29 Ιαν 2013, 01:51
Δημοσ.: 3624
Thanks:
Thanked:
time στο post


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
 Θέμα δημοσίευσης: Re: Η σημασία της αγαθής προαίρεσης στην Ορθόδοξη Παράδοση
ΔημοσίευσηΔημοσιεύτηκε: 27 Σεπ 2015, 21:11 
Φιλουμενάτος
Φιλουμενάτος
Άβαταρ μέλους
Κατάσταση:
Εγγραφη: 19 Ιαν 2014, 18:58
Δημοσ.: 3548
Thanks:
Thanked:
time στο post
Η προαίρεση διαμορφόνεται από τούς εξής παράγοντες:

1. Με τη γέννηση κληρονομώντας το προπατορικό αμάρτημα αλλά καί τα αμαρτήματα των προγόνων.
2. Με την ανατροφή και το περιβάλλον που μεγαλώνει το παιδί.
3. Με την ανατροφή απο την κοινωνία (συνανθρώπους, σχολείο, χώρος εργασίας, τηλεόραση, κυβερνοχώρο (internet, (matrix)
4. Με την κοσμοθεωρία που διαμορφώνει ο άνθρωπος στην πορεία της ζωής του.
5. Με τη στάση που παίρνει βάση της θρησκείας που ακολουθεί.
6. Με τη στάση που παίρνει βάση του Χριστού ο οποίος αποτελεί τον μόνο καθρέφτη του ανθρώπου (η εικόνα της εικόνας του Θεού).


Κορυφή
 Προφίλ  
Thanks          Απάντηση με παράθεση  
Τελευταίες δημοσιεύσεις:  Ταξινόμηση κατά  
Δημιουργία νέου θέματος Απάντηση στο θέμα  [ 10 δημοσιεύσεις ]  Μετάβαση στην σελίδα 1, 2  Επόμενο

Παραπλήσια θέματα
"Γιγαντοπίθηκοι" στην Αίγυπτο ;
Δ. Συζήτηση: Περίεργα πλάσματα
Συγγραφέας: LAPTONAS
Απαντησεις: 0
"Βοήθεια στην Ελλάδα αλλά για τελευταία φορά"
Δ. Συζήτηση: Ειδησεις απο την Ελλάδα
Συγγραφέας: emman
Απαντησεις: 1
Το Rapidshare κατεβάζει ρολά στην πειρατεία
Δ. Συζήτηση: Ειδησεις απο τον υπόλοιπο κόσμο
Συγγραφέας: Διογένης
Απαντησεις: 6
Αεροπορική βάση στην Ίμβρο "σφήνα" στο βόρειο Αιγαίο κατασκε
Δ. Συζήτηση: Ελληνοτουρκικά
Συγγραφέας: KostasL
Απαντησεις: 7
Η Θράκη θα πουληθεί μέσα στην αναμπουμπούλα;
Δ. Συζήτηση: Ελληνοτουρκικά
Συγγραφέας: KostasL
Απαντησεις: 2


Μελη σε συνδεση

Μέλη σε αυτή την Δ. Συζήτηση : Δεν υπάρχουν εγγεγραμμένα μέλη και 1 επισκέπτης


Δεν μπορείτε να δημοσιεύετε νέα θέματα σε αυτή τη Δ. Συζήτηση
Δεν μπορείτε να απαντάτε σε θέματα σε αυτή τη Δ. Συζήτηση
Δεν μπορείτε να επεξεργάζεστε τις δημοσιεύσεις σας σε αυτή τη Δ. Συζήτηση
Δεν μπορείτε να διαγράφετε τις δημοσιεύσεις σας σε αυτή τη Δ. Συζήτηση
Δεν μπορείτε να επισυνάπτετε αρχεία σε αυτή τη Δ. Συζήτηση

Αναζήτηση για:
Μετάβαση σε:  
cron
Powered by phpBB © 2010-2011 phpBB Group.
Violaceous by: Matt
Ευχαριστούμε την ομάδα του phpbbgr.com
All rights reserved. Copyright © 2009-2017 filoumenos.com.

Μετάφραση Jorfan και phpBB2.gr